Pentsalekua: Elisabete Belaunde

«Proiektu bakoitzean, premia handiak dituzten pertsonak badaude.
Haiekiko harremana da Gurutze Gorriaren Nazioarteko Batzordearen (ICRC) lanaren funtsa.

2019an ezagutu genuen Elisabete, urrutitik ere pandemiaz pentsatzen ari ez ginela. Bilbotar, ama eta ingeniaria zela esan zigun, konbinazio perfektu bat gure iritsiz. Garai hartan, Sirian lan egiten zuen Elisabetek, Gurutze Gorriaren Nazioarteko Batzordearentzat (ICRC ingelesezko sigletan) Bere historia hain liluragarria iruditu zitzaigunez gero (ikus elkarrizketa osoa ICLI42 aldizkarian), berreskuratzea erabaki dugu, harrezkero bere bizitza nola aldatu den jakiteko.

Gaur egun, bere bigarren etxea den Balin (Indonesia) bizi da bere familiarekin. Herrialde horretara itzuli nahi du beti, lan-ziklo humanitario baten ondoren.

“Sirian egin nuen lanak nire bizitza osorako markatu ninduen, gerra‑eremu batean nire lehen esperientzia izan baitzen”

Sirian bi urte eman zuen, lehenengo Alepon eta gero Damaskon. Aro kritikoa gatazkaren bilakaerarengatik, herrialdearen suntsipen-mailarengatik eta behar humanitarioen larritasunarengatik.

Siriaren ondoren Ipar Koreara abiatu zen, harriduraz eta jakin-minez hartutako lantoki batera. Elisabetek berak zioenez, agintariek erakunde humanitarioen programen gainean egiten duten kontrol zorrotzak, askatasunik ez nabarmenak eta etengabe behatuta sentitzeak asko zailtzen zuten lana. Hala ere, landa eremuetara bidaiatu eta Ipar Koreako herriaren esentzia bereganatu ahal izan zuen.

2020ko urtarrilean utzi zuen herrialdea, pandemia alarmaren ondorioz. Piongiangetik Beijingerako azken hegaldia hartu eta handik Singapurrera joatea, lasaitasun handia izan zen une nahasi haietan. Berez konplikatua zen bidaian, gainera zetorren errealitateari pultsua hartu ahal izan zion, osasun-kontrola eta aireportuetan sumatzen zen tentsioa zirela eta.

Balira, etxera iristea, bere seme-alabez gozatzeko beharrezko gozagarria izan zen. Baina, aldi berean, Indonesiak konfinamendua dekretatu zuela eta mugak, hotelak, negozioak eta hondartzak ere ixten zituela ikusten zuen ere, pertsona askoren bizibideei gogor eraginez.

“Nire zati bat lantoki bakoitzean geratu da”, dio bilbotarrak. Alde batetik, egindako lanaren eta komunitate edo pertsonengan izandako eragin positiboaren poztasuna kontuan hartzen, baina bai eta beste aldetik giza‑dramak eta gizarte-bidegabekeriak ere. Proiektu bakoitza behar konkretu batetik sortzen da. Gaur egun, ez ohi da onuradunak aipatzen, programa humanitarioen arrakastarako eta jasangarritasunerako tartean sartutako pertsonak baizik.

Lantoki bakoitza, tokiko testuingurura eta haren beharretara egokitzeko ahaleginari gehitzen zaion, erronka eta ikaskuntza zait”

Konfinamendu zorrotzena amaitu ondoren, Adenera (Yemen) bidaiatu zuen, bertan ari baita ICRCko WATHAB (Ura eta Habitata) talde iraunkorra, funtsezko azpiegiturak laguntzeko programen arduraz; hala nola edateko uraren hornidura eta saneamendua, eskolak eta ospitaleak berreraikitzea, ureztaketak instalatzea, eta dauden beharrei erantzuteko beste jarduera asko.

Hiru hilabetetan, COVID pazienteak zaintzeko behin-behineko ospitale bat martxan jartzeko taldearen kidea izan zen Elisabete, bai eta WATHAB taldeari bere ohiko programetan laguntzailea ere.

Elisabeteri ICRCk laguntzen dien pertsonen alderdi komunei buruz galdetu diogu. Pertsona bakoitza, bere testuinguruan, berdingabea dela erantzun dio. Hala ere, funtsean, “premia humanitario handiak dituzten pertsona ahulekin lan egiten duela esan digu, gatazka armatuen zuzeneko, zeharkako edo pilaketako emaitza direla eta”.

Segurtasunarekin lotutako gaiei buruz ere hitz egin genuen. “Segurtasuna norberarengandik hasten da”, dio Elisabete ingeniariak. Gure bakoitzaren erantzukizuna ICRCren segurtasun-arauak zehaztasunez betetzea da, arrisku handiko lekuetan egotea saihestuko baitute beti. Hala eta guztiz ere, bonbardaketak edo gertuko tiroak entzutean edo hondakin lehergarri asko dauden lekuetan lan egiten, beldur zela aitortzen du.

Yemenen, bulegotik metro gutxitara zeuden egoitzetara mugatuta zeuden mugimenduak. Laneko bidaiak segurtasun-neurri zorrotzpean egiten ziren. Sirian, ordea, mugatutako eremu bat zuten ez-profesional mugimenduetarako, betiere segurtasun-baldintzek horretarako aukera ematen bazuten.

Gaur egun, energia-jasangarritasuneko proiektutan egiten du lan, energiaren jasangarritasunera, landa‑elektrifikaziora eta garapen jasangarrira zuzendutakoak. Geldialdi modu bat, beste eremuak esploratzeko eta nire lehentasun garrantzitsua den nire seme‑alabekin izateko”.

Ziur dago egungo lanak oso ikaskuntza eta esperientzia baliagarriak eskain diezazkiokeela, etorkizunean, trantsizio energetikora eta jasangarritasunera bideratutako lan humanitarioari berriro ekiteko. ICRCren ateak irekita geratu zaizkio itzultzeko prest dagoenerako …

Eta lehentasunei buruz, Elisabetekoak hauxek dira, trantsizio energetikoaren, garapen iraunkorraren eta programa humanitarioen esparruan aurrera egitea, nahiz enpresa pribatuan edo ICRCn, bere bizitza profesionala eta pertsonala bat etortzen lan egitea, orain arte ezinezkoa izan baitzaio, eta, jakina, Bilbora itzultzea, familiarekin eta lagunekin irrikatutako oporrak hartzeko.

Eskerrik asko Elisabete, benetako atsegina izan da! Laster ikusiko dugu elkar Bilbon 🙂

 

Utzi erantzuna